10 oktober 2019

Typeringslab

Project “regionaal typeren” helpt bij indammen verspreiding antibiotica-resistentie

Voor de detectie en bevestiging van uitbraken in ziekenhuis of zorginstelling wordt, naast de epidemiologische data, tegenwoordig veelvuldig gebruik gemaakt van moleculaire typeringen.  Door middel van deze technieken kunnen identieke bacteriën (antibiotica-resistente maar ook -gevoelige) op genetisch niveau (DNA, RNA) worden onderscheiden. Door niet alleen bij uitbraken maar ook op routinematige basis bacteriën te typeren kan verspreiding eerder worden gedetecteerd en kan de oorzaak van uitbraken sneller worden opgespoord.  Zo kunnen eerder passende infectiepreventieve maatregelen worden genomen.

Momenteel zijn er in Nederland enkele laboratoria die zich bezighouden met het typeren van micro-organismen in het kader van infectiepreventie, waaronder het typeringslaboratorium van het Maastricht Universitair Medisch Centrum (MUMC+). Sinds 2018 dienen deze laboratoria te voldoen aan de “Richtlijn Moleculaire Typering in het kader van Infectiepreventie, opgesteld door de Nederlandse Vereniging voor Medische Microbiologie, die eisen stelt aan kwaliteit en infrastructuur.

Binnen de regio van ons zorgnetwerk Limburg verplaatsen patiënten zich tussen instellingen en is het dus ook mogelijk dat micro-organismen zich met hen mee verplaatsen. Om mogelijke uitbraken snel te kunnen detecteren en indammen, is het daarom ook nodig om regionaal te kijken naar de verspreiding van bacteriën. Hiervoor is nu op 1 september 2019 het project “regionaal typeren” gestart, waar alle medisch microbiologische laboratoria van Limburg aan zullen gaan deelnemen.   Zij zullen op dagelijkse basis bacteriestammen opsturen naar het typeringslab. Vooraf is een selectie gemaakt van welke bacteriën interessant zijn; hieronder vallen uiteraard resistente bacteriën zoals MRSA, ESBL en VRE maar ook een aantal  antibioticagevoelige bacteriën.

De resultaten zullen binnen enkele dagen bekend zijn en gerapporteerd worden naar de aanvragende artsen-microbioogl. Onderling is afgesproken dat de data met de andere ziekenhuizen gedeeld mogen worden, zodat verspreiding tussen ziekenhuizen ook snel opgespoord wordt. Onderdelen van dit project betreffen de optimalisatie van de aanvraag en rapportage van typeringen door de ontwikkeling van een online-portal, maar ook de keuze van typeringstechniek, aangezien elke techniek eigen voor- en nadelen met zich meebrengt. Snelle technieken zijn over het algemeen minder onderscheidend, terwijl technieken met de hoogste resolutie vaak een langere doorlooptijd nodig hebben. Gedurende het project zal onderzocht worden welke techniek voor welke vraagstelling/bacterie het meest geschikt is.

Bij afloop van dit project, zal de detectie van uitbraken in en tussen centra sneller en efficienter verlopen, waardoor een mogelijke uitbraak snel ingedamd kan worden. Hierdoor wordt ook een bijdrage geleverd aan de preventie van verspreiding van antibioticaresistentie in Limburg!